Poza tradycyjnymi świętami jakie zazwyczaj zaznaczone są w kalendarzu na czerwono, w ciągu roku istnieje mnóstwo ciekawych dat jakie możemy świętować. Jedną z nich jest 30 września, w głównej mierze kojarzony z obchodami Dnia Chłopaka, jednak tego dnia obchodzimy również Międzynarodowy Dzień Tłumacza.

Święto to obchodzone jest od wielu lat, aczkolwiek dopiero w 2019 roku, 24 maja zostało oficjalnie uznane przez ONZ. O takie zatwierdzenie od lat walczyły organizacje m.in. takie jak FIT, czyli Międzynarodowa Federacja Tłumaczy, która taką inicjatywę podjęła już w 1991 roku. Celem tego święta jest podkreślenie istotnej roli tłumacza na wielu płaszczyznach oraz integracja środowisk tłumaczy.

Ciekawostką jest, że wspomniana wyżej Międzynarodowa Federacja Tłumaczy (z fr. Fédération internationale des traducteurs – FIT), która powstała właśnie w 1953 roku na paryskiej Sorbonie, była pierwszym tego typu stowarzyszeniem. Natomiast w Polsce najstarszym ze stowarzyszeń tłumaczy jest Stowarzyszenie Tłumaczy Polskich powstałe w 1981 roku oraz Polskie Towarzystwo Tłumaczy Ekonomicznych, Prawniczych i Sądowych, w skrócie „TEPIS” założone w roku 1990.

Dlaczego akurat 30 września?

Datę tę uważa się za datę śmierci św. Hieronima – patrona tłumaczy. Znany również jako Hieronim ze Strydonu (urodził się w Strydonie, w Dalmacji, na terenie dzisiejszej Chorwacji) żył na przełomie IV i V wieku n.e. Jego największym osiągnięciem dzięki któremu zyskał sławę jest przetłumaczenie Biblii z języka greckiego i hebrajskiego na łacinę. Do dziś przekład ten, pomimo wielu krytycznych głosów na przestrzeni stuleci, uznawany jest za oficjalny i nosi nazwę Wulgata. Nazwa ta pochodzi od łacińskich słów textus vulgatus – teksty pospolite, inaczej dostępne dla wszystkich.

Św. Hieronim bardzo rzetelnie podchodził do swojej pracy, stąd zyskał sobie szacunek jako tłumacz. Prace nad tłumaczeniem Starego i Nowego Testamentu zajęły mu około 24 lat, z czego kilkanaście poświęcił na studia nad językiem hebrajskim i greckim, czytanie manuskryptów, wyszukiwanie i porównywanie informacji pochodzących z wielu źródeł. To zwraca uwagę jak wymagająca była praca tłumacza w tamtym czasie.

Obecnie w erze globalizacji proces tłumaczenia jest dużo prostszy. Tłumacze mają do dyspozycji narzędzia CAT (ang. Computer Aided Translation) wspomagające ich pracę. A dzięki systemowi TM (ang. Translation Memory) tzw. pamięci tłumaczeniowej przekład jest szybszy i zwyczajnie lepszy.

Warto zatem, szczególnie w dniu poświęconym zawodowi tłumacza zastanowić się nad istotą ich pracy. Kto wie, może zainteresuje Cię ta dziedzina na tyle, że i Ty zechcesz zostać profesjonalnym tłumaczem

(K.G.)

International Translation Day

Apart from the traditional holidays which usually are in red on the calendar, during the year there is much more interesting dates which can be celebrated. One of them is the 30th of September, generally associated with Boy’ Day, however that day we can also celebrate International Translation Day.

This holiday is celebrated for a long time, but apparently only in 2019, on the 24th of May was it officially accepted by UN Organizations, such as the Fédération Internationale des Traducteurs/International Federation of Translators (FIT), which took the initiative already in 1991, that were fighting for such acceptance for ages. The point of this day is to emphasise the importance of the translators’ role in many fields and the integration of translators.

An interesting fact is that the aforementioned FIT, which was formed in 1953 in Sorbonne, Paris, was the first organisation of that type. However in Poland the oldest is the Polish Translation Society founded in 1981 and Polish Association of Economic, Law and Judicial Translators – “TEPIS” in short, established in 1990.

Why the 30th of September?

This date is considered to be a date of St. Hieronim’s death – the translators’ patron. Known also as Hieronim from Strydon (born in Strydon, in Dalmatia, in the area of today’s Croatia) lived at the turn of IV and V century AD. His greatest achievement, thanks to which he gained his reputation, is the translation of Bible from Greek and Hebrew to Latin. Till these days his translation, despite may critics throughout the years, is considered official and named Vulgate. The name comes from Latin words textus vulgatus – common texts, available for everyone.

St. Hieronim performed his job very reliably, which is why he gained respect as a translator. The translation of the Old and New Testaments took him around 24 years, of which several were spent on studying Hebrew and Greek, reading manuscripts, searching and comparing information from different sources. It draws attention to how demanding was the translator’s job, especially in those times.

At present in the global age the translation process is much easier. Translators have at their disposal CAT tools (Computer Aided Translation). Also, thanks to the TM system (Translation Memory) translations are faster and simply better.

Therefore, it is worth on the day dedicated for translators to focus a bit of their mind on the essence of their work. Who knows, maybe you will get interested in this field and desire to become a professional translator as well…

(translation K. G.)

Pomożemy w tłumaczeniu.Zadzwoń